Znów przyszło nam wracać do miasta po wspaniałym pobycie u rodziny na wsi. I chociaż trasa była ta sama co zawsze to tym razem było inaczej. Zboczyliśmy aby zobaczyć miejscowość Jodłowice nieopodal Brzegu Dolnego. Wiedziałem, że jest tam pomnik poległych w I wojnie światowej, ale nigdy nie było okazji, aby go zobaczyć. Tym razem namówiła mnie do tego żona co było, muszę przyznać, naprawdę fantastyczne. Powroty do domu nigdy nie muszą być nudne 🙂
Jodłowice leżą w powiecie wołowskim w gminie Brzeg Dolny. Można powiedzieć, że jest to typowa dolnośląska wieś. Charakterystyczna zabudowa, centralnie położony kościół z reliktami poniemieckiego cmentarza przykościelnego, świetlica wiejska i boisko. W tym przypadku wyjątkowe jest położenie, na uboczu – ta miejscowość przylega niejako do lasu. A w tym lesie nasz pomnik, ale o nim niżej.
Historia Jodłowic
Jodłowice mają za sobą długą historię. Najstarsza wzmianka o wsi sięga 1313 roku, kiedy to Otto von Tannynwald sprzedał młyn z stawem rybnym Wencelowi de Preczovowi z Wrocławia. Dawna niemiecka nazwa miejscowości to Tannwald, co można przetłumaczyć jako „świerkowy las” — i te lasy tu wciąż są 🙂
Przez długi czas wieś była w rękach cystersów z Lubiąża aż do 1810 roku, co daje wyobrażenie o tym, kto tu decydował o sprawach lokalnych. Przed wojną wieś uchodziła raczej za bogatą: stał murowany kościół w stylu barokowym oraz działała tu też kopalnia torfu zamknięta w latach 20. XX wieku. Wokół Jodłowic jeszcze w połowie XX wieku były mokradła i bagna — dziś już ich nie ma, zniknęły po melioracjach w latach 60-tych.
Opis pomnika poległych w I Wojnie Światowej w Jodłowicach
Pomnik powstał z kamienia. Konstrukcja jest dość prosta, ale ma urok. Najlepsze w tym wszystkim: pomnik nie jest zastawiony betonowymi barierkami, stoi sobie na skraju lasu, jak ktoś, kto przysiadł na chwilę i zapomniał wstać.
Ściany mają spore szczeliny i ubytki, a jedna z bocznych krawędzi widać ma odłamany fragment. To nie tylko efekt czasu, ale być może także historii, którą pomnik przeżył. Inna sprawa, że w takich miejscach pogoda potrafi zrobić swoje — wilgotny las i mróz to złe połączenie dla kamiennych konstrukcji. Niemniej trzyma się ten monument i jego stan ogólny ocenić można jako dobry.
Na froncie pomnika jest obszar na napis (lub też granitową/stalową płytę), ale obecnie widoczne jest jedynie puste miejsce. Może tu kiedyś był wykuty tekst lub metalowa tablica z nazwiskami. To samo dotyczy się tyłu pomnika. Nie posiada on żadnych detali. Zdobi go jedynie delikatnie zarysowana głowica/kapitel. Archiwalne zdjęcia również nie pokazują żadnych detali. Ciekawy monumentalny i surowy pomnik.
Jak wspomniałem pomnik poległych w I Wojnie Światowej mieszkańców Jodłowic znajduje się na skraju wsi w miejscu gdzie zaczyna się las. Nieopodal znajduje się cmentarz, który współcześnie kryje kości zarówno polskich powojennych mieszkańców jak i ich niemieckich poprzedników. Zamysłem pewnie było, aby zmierzające na nekropolię osoby widziały po drodze ten wojenny monument i pamiętały czego on dotyczy.
Jodłowice współcześnie
Jodłowice zakwalifikowałbym do spokojnych miejscowości. Jest to idealne miejsce jak ktoś szuka spokoju, przyrody i świeżego powietrza. trochę atrakcji udało się wymienić powyżej, z pozostałych należy wymienić:
– ma północ od wsi jest rezerwat „Jodłowice” z głazem narzutowym,
– las skrywa też dawny krzyż pokutny (krzyż pojednania),
– w gęstwinie leśnej ukryte są również ruiny dwóch starych wsi: Vogtswalde (Wojcieszów) i Hauffen (możliwe, że wśród wymienionych na pomniku poległych żołnierzy byli mieszkańcy tychże nieistniejących wsi).
Wracając do samochodu spotkałem zająca, drugiego już tego dnia. Naszła też refleksja – ten kamienny monument w Jodłowicach to taki cichy świadek, który stoi w cieniu drzew i mówi: wojna nie jest tylko w filmach. Gorąco zachęcam do odwiedzin Jodłowic 🙂
Słowa kluczowe opisujące artykuł: pomnik wojenny w Jodłowicach, pomnik poległych w Jodłowicach, pomnik w Jodłowicach, Pomnik poległych w I Wojnie Światowej w Jodłowicach, historia Jodłowic, historia wsi Jodłowice, dzieje Jodłowic
Dodaj komentarz